A
Abse: vücudun herhangi bir yerinde püy (cerahat) toplanması durumudur.
Adenokanser (Adenokarsinoma, AdenoCa): organlardaki bez (gland) yapısına sahip dokulardan köken alan bir kanser türüdür.
Adenomyozis: Rahimin adet gören tabakasının (endometrium) rahimin kas tabakasına (myometrium) doğru büyümesi durumudur. Rahimi büyüten sık nedenlerden birisidir. Adet miktarının artmasına ve adet esnasında kramp tarzı ağrıya neden olabilir.
Adet Döngüsü (menstrual period): rahimin adet gören tabakasının (endometrium) bir kısmının aylık olarak bir miktar kanla beraber vajinadan dışarı atılmasıdır.
Adneksial kitle: çoğunlukla yumurtalıktan ve bazen de yumurtalık etrafındaki dokulardan (tüplerden) köken alan anormal oluşumlardır. Adneksial kitlelerin çoğu iyi huylu (selim) ve az bir kısmı da kötü huylu (kanser)’dir.Takip edildiğinde çoğu adneksial kitle kendiliğinden kaybolur fakat bır kısmında kitlenin nedenini ortaya koymak için ameliyat gerekebilir.
Akne: sivilce olarak da bilinen ve sık görülen bir deri hastalığıdır. Genelde yüz, göğüs ve sırt bölgelerinde bulunur.
Akut Karın (batın): ani ve genelde şiddetli olarak başlayan karın ya da pelvik ağrıdır. Tedavisinde bazen ameliyat gerekebilir.
Amenore: adet görememe halidir. Daha önce hiç adet görmemişse “primer amenore” ve daha önce adet görüyorken sonradan adet görmeme durumu gelişmişse “sekonde amenore” olarak tanımlanır. Neden olarak doğuştan (konjenital) ya da sonradan kazanılan (edinsel) nedenler olabilir.
Anüs: makat. Kalın bağırsağın son kısmıdır ve dışkının dışarı atıldığı deliktir.
B
Bağışıklık (immun) Sistemi: vücudun virüs ve bakteri gibi hastalık yapıcı etkenlere karşı doğal savunma sistemidir.
Benign: iyi huylu (selim). Kanser olmayan.
Biopsi: anormal olduğu düşünülen dokudan inceleme için parça alınması işlemidir. Alınan doku parçası laboratuarda genellikle mikroskop altında incelenir.
C
CIN (Cervical Intraepithelial Neoplasia): servikal intraepitelial neoplazi. HPV’nin neden olduğu enfeksiyon nedeniyle rahim ağzında oluşan anormal hücresel değişiklikleri ifade eder.
D
Derin Ven Trombozu: toplardamarlarda kanın damar içinde pıhtılaşmasıdır. Vucütta bir çok toplardamarda oluşabilmesine rağmen en sık bacağın derin toplardamarlarında oluşur.
Dış Gebelik (Ektopik Gebelik): gebeliğin rahim içinde (normal yerinde) olmayıp rahim dışında büyümesidir. En sık tüplere yerleşerek ağrı, kanama ve tüplerin hasarlanmasına neden olabilir.
Diabetes Mellitus: Şeker hastalığıdır. Kan şekerinin yüksek olduğu ve kan şekerinin yüksek seyretmesine bağlı olarak bir çok organda zamanla sorunların oluştuğu durumdur.
E
Endometriozis: rahimin adet gören tabakasının (endometrium) normal rahim içindeki yerinde olmayıp rahim dışında bulunması durumudur. En sık yumurtalıklarda bulunur (Çikolata kisti = endometrioma) ve daha az olarak diğer pelvik ve karın içi organlarda (bağırsaklarda) bulunabilir.
F
G
Gebeliğin akut yağlı karaciğer hastalığı: gebelikte karaciğerin yağlanması durumudur. Nadir bir durumdur ve tedavi gerektirir.
Genel anestezi: ameliyat esnasında hastanın ağrıyı hissetmemesi için ilaçlarla uyku halinin oluşturulması durumudur.
H
HIV (Human Immunodeficiency Virus): vücudun bağışıklık sistemindeki bazı hücrelere saldıran bir virüstür. Eğer tedavi edilemezse AIDS (Acquired Immunodeficiency Syndrome) hastalığına neden olabilir.
Histerektomi: rahmin alınması işlemine verilen isimdir.
HPV (Human Papilloma Virus): birbirine benzer bir grup virusa verilen isimdir. Bu virusların bir kısmı genital bölgede siğillere (kondilom) neden olurken diğer tipleri rahim ağzı, vajina, vulva, penis, anüs ve baş-boyun bölgesi kanserlerine neden olabilirler.
HSIL (High-grade Squamous Intraepithelial Lesion): servikal smearde rahim ağzından toplanan hücrelerde yüksek derecede anormal yassı hücrelerin bulunmasıdır.
Hücre: vücudun en küçük yapı taşıdır. Vücuttaki bütün organlar ve dokular hücrelerden oluşur.
I-İ
İleri anne yaşı (ileri maternal yaş): eğer bir gebenin doğumdaki yaşı 35 ya da daha fazla ise ileri anne yaşı olarak tarif edilir. İleri anne yaşı durumlarında anne ve bebek için artmış riskler söz konusu olabilir.
İnfertilite (kısırlık): bir yıl korunmasız ve düzenli cinsel ilişkiye girerek gebe kalamama durumudur.
J
K
Karın içi yapışıklık: karın içi organ ya da dokularının arasında oluşan skar (nedbe) dokularına verilen isimdir. Genellikle daha önce geçirilmiş karın içi ameliyat, enfeksiyon ya da endometriozis hastalığı sonucunda oluşurlar.
Karın içinde kitle: karın yada pelvik bölgede büyümüş anormal oluşumlara verilen genel isimdir. Karın içi kitlelerin bir kısmı iyi huylu (selim) ve bir kısmı da kötü huylu (kanser)’dir.Çoğu zaman kitlenin nedenini ortaya koymak için ameliyat gerekebilir.
Kısırlık (infertilite): bir yıl korunmasız ve düzenli cinsel ilişkiye girerek gebe kalamama durumudur.
Kist: içi sıvı dolu kese ya da yapılara verilen genel isim
Kolposkopi: rahim ağzı, vajina veya vulvanın büyüteçli alet (kolposkop) yardımı ile incelenmesidir.
Komplikasyon: bir hastalık ya da duruma bağlı başka bir hastalık yada durumun oluşmasıdır. Örneğin grip sonrası zatüre gelişmesi, gebeliğe bağlı gebelik HT’u ya da şekeri gelişmesi ya da erken doğum olması, ameliyat esnasında ya da sonrasında ameliayata bağlı durumların gelişmesi gibi.
Konizasyon: rahim ağzından koni şeklinde dokunun çıkarılması işlemidir. Genellikle CIN tedavilerinde uygulanır.
Kriyotedavi: anormal (hastalıklı) olduğu düşünülen bölgenin dondurularak tahrip edilmesi işlemidir.
Kronik Pelvik Ağrı: kasık bölgesindeki 6 aydan daha uzun süredir var olan ağrı
L
Laparoskop: küçük (yaklaşık 1 cm) cilt kesisinden karın içine yerleştirilen, kendisine bağlanan kamera sayesinde karın için organların görüntülenmesini sağlayan ve ekranda oluşturduğu görüntü ile kapalı ameliyatların yapılmasına olanak sağlayan ışıklı teleskoptur.
Laparoskopi: karındaki küçük kesilerden laparoskop ve diğer cerrahi aletlerin kullanılarak yapıldığı cerrahi işlemdir.Karın içindeki organları görüntülemek için laparoskop kullanılır.
Laparoskopik (kapalı) ameliyat: karındaki küçük cilt kesilerinden laparoskop ve diğer cerrahi aletlerin yardımı ile yapılan bir cerrahi şeklidir.
LEEP (Loop Electrosurgical Excision Procedure): ince telli uç ile rahim ağzındaki anormal bölgenin elektrik yardımı ile kesilerek çıkartılır.
LSIL (Low-grade Squamous Intraepithelial Lesion): servikal smearde rahim ağzından toplanan hücrelerde düşük derecede anormal yassı hücrelerin bulunmasıdır.
M
Malign (habis, kötü huylu, kanser): vücudun diğer alanlarına yayılabilme potansiyeli bulunduran hücre ya da tümörlere verilen isimdir.
Menopoz: adet kanamalarının kalıcı olarak kesildiği dönemdir. Menopoz için bir kadının en az bir yıl süre adet kanaması olmaması gereklidir.
Myom (Ur, Fibroid): genellikle rahimin düz kaslarından köken alan oluşumlardır. Myomlar genellikle iyi huylu olarak kabul edilir ve kanser görülme olasılığı oldukça düşüktür (1/1000).
Mesane: İçinde idrarın depolandığı, içi boş ve düz kas yapısına sahip organ
N
O-Ö
Obezite: vücudun aşırı kilolu olması durumudur (vücut kitle indeksi 30 kg/m² üstündedir).
P
PAP Test (Servikal Smear): rahim ağzından sürüntü alınması işlemidir. Alınan sürüntü ile rahim ağzından dökülen hücreler toplanır ve toplanan bu hücreler anormal değişimler yönünden incelenir.
Penis: erkek cinsel organıdır.
R
Rahim (uterus): Kadın pelvisi içinde bulunan kas yapısında organdır. Uterus gebelikte bebeğin içinde büyüdüğü ve beslendiği organdır. Ayrıca kadında her ay adet kanının oluştuğu yerdir.
Rahim Ağzı (servikal) Biopsi: anormal hücrelerin olduğu düşünülen rahim ağzından inceleme için doku parçası alınması işlemidir. Alınan doku parçası laboratuarda mikroskop altında incelenir.
S-Ş
Serviks: Rahim ağzı. Rahimin vajina ile bağlantısı sağlayan alt ucu
Spekulum: Jinekolojik muayene esnasında rahim ağzını görmek için vajina duvarlarını birbirinden ayıran alettir.
T
U-Ü
Uterus: rahim. Kadın pelvisi içinde bulunan kas yapısında organdır. Uterus gebelikte bebeğin içinde büyüdüğü ve beslendiği organdır. Ayrıca kadında her ay adet kanının oluştuğu yerdir.
V
Vajina: hazne. Kaslarla çevrili tüp şeklindeki yapıdır. Vajina, rahim ağzını dışarıya bağlayan yapıdır ve cinsel ilişkiye girilen kısımdır.
Vulva: kadında dış genital bölgedir.
Y
Yanlış Negatiflik: gerçekte var (pozitif) olan durumun test tarafından yanlış olarak yok (negatif) olarak sonuç vermesidir.
Yanlış Pozitiflik: gerçekte yok (negatif) olan durumun test tarafından yanlış olarak var (pozitif) olarak sonuç vermesidir.